Beleidsanalyse: Naar een completer beeld van het circulaire beleidsinstrumentarium : Verkenning van witte vlekken in de monitoring van CE-beleid

Als onderdeel van het Kennisprogramma Circulaire Economie heeft RWS-WVL deze beleidsanalyse in opdracht van het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) uitgevoerd, waarbij zowel het circulaire beleidsinstrumentarium binnen het NPCE als mogelijke witte vlekken zijn verkend.

De verkennende analyse bestaat uit twee onderdelen. Eerst zijn de beleidsinstrumenten uit het NPCE'23 en het geactualiseerde NPCE'25 geanalyseerd volgens de systematiek van de Maatregelenmonitor. Vervolgens is onderzocht welke beleidsinstrumenten mogelijk buiten beeld blijven. Daarbij is gekeken naar Europese regelgeving zoals ESPR, beleidsprogramma's zoals Circulair Textiel, beleidsontwikkelingen uit Kamerbrieven en clusterinstrumenten zoals UPV en CMP. De bevindingen zijn gevalideerd met experts en dossierhouders en vertaald naar mogelijke verbeteringen van de Maatregelenmonitor.

De analyse van het NPCE'23 en NPCE'25 laat zien dat het circulaire beleidsinstrumentarium zich geleidelijk verder ontwikkelt, terwijl de samenstelling van deze beleidsmix grotendeels gelijk blijft. Het NPCE'25 voegt nieuwe instrumenten toe, maar stimulerende instrumenten blijven dominant en hoogwaardige verwerking blijft de meest voorkomende circulaire strategie. Een groot deel van de maatregelen uit het NPCE'23 is afgerond, terwijl de meeste maatregelen uit het NPCE'25 nog in uitvoering zijn. Een deel van de nieuwe maatregelen is een vervolg op de afgeronde maatregelen. De beleidsontwikkeling bouwt daarmee voort op bestaande instrumenten en continueert de ingeslagen beleidsrichting grotendeels.

De analyse van mogelijke witte vlekken laat zien dat de meeste beleidsinstrumenten die bijdragen aan de nationale CE-doelen al expliciet of impliciet zichtbaar zijn binnen het NPCE en de Maatregelenmonitor.